Wybierz region

Wybierz miasto

    Czy Fort V ożyje?

    Autor: Grzegorz OKOŃSKI

    2001-01-23, Aktualizacja: 2009-08-21 13:24

    Zdewastowany Fort V przy ul. Lechickiejpowinien być odrestaurowany - uważają miłośnicy fortyfikacji, a przychylnie odnoszą się do pomysłu władze Poznania.

    Zdewastowany Fort V przy ul. Lechickiej powinien być odrestaurowany - uważają miłośnicy fortyfikacji, a przychylnie odnoszą się do pomysłu władze Poznania. Dalekosiężne plany mówią nawet o możliwości wybudowania tu kompleksu sportowego.



    Kompleksowe opracowanie historii, stanu obecnego, a także perspektyw restauracji i wykorzystania najnowocześniejszego ongiś obiektu poznańskich umocnień, zaproponowała niedawno inż. Monika Piechocka, która zainteresowała się ,,Piątką’’ w czasie prac na Wydziale Architektury Krajobrazu w Fachhochschule Weihenstephan w Niemczech. Nawołując do ratowania niszczejącego zabytku, postawiła bardzo śmiały przykład...

    - Koncepcja ratowania Fortu V poparta jest przykładem Fortu VIII w Ingolstadt w Niemczech - mówi Przemysław Smulski z Zarządu Miasta. - Tam był podobny do naszego obiekt i w podobnym stopniu zdewastowany. Wykonując ogrom prac, zamieniono go z niebezpiecznego i bezużytecznego miejsca w kompleks sportowy, z kortami tenisowymi, utwardzonymi placami do gry i boiskiem, górką saneczkową, kręgielnią, a nawet jeziorem-lodowiskiem.

    Poznański Fort V był jednym z efektowniejszych obiektów pruskiego pierścienia umocnień. Modernizowano go w zależności od wzrostu możliwości artylerii i zmiany doktryn wojennych. W czasie ostatniej wojny światowej był prawdopodobnie najpierw więzieniem, a później szpitalem wojskowym i najdłużej broniącym się fortem w lutym 1945 roku. Jego załoga potajemnie opuściła go, pozostawiając wkraczającym Rosjanom jedynie 250-300 rannych...

    - Dziś mówimy jeszcze Fort V, ale jego już praktycznie nie ma - ubolewa Piotr Madaj z Towarzystwa Przyjaciół Fortyfikacji. - Na początku lat 60-tych został wysadzony w powietrze, gdy planowano budowę północnej obwodnicy Poznania. Niepotrzebnie, bo taka droga tam nie powstała. Teraz są tam tylko ruiny, które ciężko będzie wykorzystać...

    Biblioteki obok basenu

    Projekt restauracji Fortu jest bardzo śmiały. Zakłada wstrzymanie jego degradacji i naprawienie niektórych obiektów, tak by mogły w nim zimować np. nietoperze. Dobrze zachowane fragmenty budowli mogłyby być naprawione na podstawie zachowanych planów, poprawnie obsadzone zielenią (historyczne nasadzenia przy drogach fortecznych, i przy samym głównym obiekcie miałyby być zachowane i chronione), a całość przekształcona w park historyczno krajobrazowy.

    Jednocześnie przez jego teren wytyczono by drogi dla pieszych z pobliskich osiedli i ścieżki rowerowe.

    Autorka koncepcji porównując Fort w Ingolstad z ,,Piątką’’ nie widzi potrzeby osłabiania znaczenia zabytkowego poznańskiego fortu i budowania na jego terenie boisk, które są już na pobliskich osiedlach. Zwiedzający Fort mogliby za to odpocząć na stopniach przy płytkim basenie z wodą (zimą - lodowisku), skorzystać z sal wystawowych, galerii, pracowni i klubów. W odrestaurowanym Forcie mogłyby znaleźć siedzibę biblioteki i kawiarnie. Sportem w ,,Piątce’’ mogliby się za to zająć rowerzyści i amatorzy ,,ścieżek zdrowia’’.

    Usunąć garaże i firmy?

    Projekt ma jeszcze jeden punkt: aby unikalny krajobraz Fortu był czytelny, ,,należy usunąć z częśći wjazdowej strefę garaży, oraz blokujących dojście zakładów handlowo-usługowych, a także nakazać cofnięcie bezprawnie rozszerzonych o tereny Fortu posesji do zatwierdzonych granic osiedla willowego’’. A tego bez protestów wykonać się raczej nie da...

    - Zapoznaliśmy się z interesującą koncepcją naprawy zabytku, ale nie oznacza to, że mamy na to środki i będziemy ją realizować - mówi P.Smulski.


    Fort Waldersee

    Fort V, nazwany ongiś Fort Waldersee od nazwiska dowódcy niemieckiego sztabu generalnego Alfreda von Waldersee, został wybudowany w latach 1879-1883 jako fort artyleryjski. Zmodernizowano go w latach 1887 -1889, a w 1900 dobudowano jeszcze 5 schronów. W latach 1952-60 został wysadzony i częściowo rozebrany. Od tego czasu niszczeje rozkradany na materiały budowlane i dewastowany przez wandali.

    Fort ekologiczny?

    Fort V leży w strefie silnie zurbanizowanej. Gdyby był przekształcony w użytek ekologiczny, trzeba by było ograniczyć natężenie ruchu na ul. Lechickiej, utworzyć tam strefę zieleni izolacyjnej i utworzyć porządne drogi dla pieszych i rowerów z pobliskich osiedli.

    ***

    Czy należy odnawiać poznańskie forty?

    Prosimy interneutów zainteresowanych sprawą o wyrażenie swojej opinii w naszej redakcyjnej sondzie.

    Sonda

    Które ze świąt uważasz za bardziej poznańskie?

    • Dzień Św. Marcina (77%)
    • Imieniny Miasta - Dzień Patronów Miasta Piotra i Pawła (23%)