Kozioł śpiewa nawet bez nut

Roman Rzepa
Od co najmniej pięciuset lat w okolicach Zbąszynia słychać muzykę ludową, wykonywaną na tym samym instrumencie dudowym, zwanym na zachodnich rubieżach Wielkopolski – kozłem.

Wybitny polski arianin, Marcin Czechowic urodzony w 1532 r., syn zbąszyńskiego organisty, wspomina o kozłach, przy okazji opisu procesji Bożego Ciała. Koźlarze grywali w dworskiej kapeli króla duńskiego Christiana IV (1586–1648). Nazwa instrumentu nie jest przypadkowa. Wszak do wykonania najbardziej widocznego elementu (zbiornika na powietrze) stosuje się skórę dorosłego, koniecznie białego kozła. Kozłowy balon nie posiada żadnych szwów, a jego przygotowanie można przyrównać do zrobienia wydmuszki.

W okolicach Zbąszynia żyją już dosyć zaawansowani wiekiem twórcy tego unikatowego instrumentu. Tajniki przygotowania poszczególnych elementów przekazywane są z pokolenia na pokolenie. Unikatowość tej muzyki przekazywanej przez wieki bez nutowego zapisu, zauważyła w latach międzywojennych profesor Jadwiga Sobieska z Zakładu Muzykologii przy Uniwersytecie Poznańskim. Szczególne zainteresowanie wzbudził Tomasz Śliwa pochodzący z podzbąszyńskich Perzyn, który prowadząc gospodarstwo rolne zajmował się też budową instrumentów i grą w kapeli koźlarskiej. Śliwa był w Polsce jedynym, oficjalnym nauczycielem, nieposiadającym podstawowego wykształcenia, nie znał nawet nut: „Jo nie śmiem się uczyć, żeby te starodawne tradycje boły zaginione” – podał w jednym ze swych wywiadów.

W latach powojennych został zatrudniony w Państwowej Szkole Muzycznej w Zbąszyniu, jako instruktor nauki gry na instrumentach ludowych. Mistrz Śliwa, jak go nazywali jego liczni wychowankowie, występował w koncertach, festiwalach i konkursach, grał dla Polskiego Radia, dla telewizji, dla Polskiej Kroniki Filmowej. Był też bohaterem dokumentalnego filmu pt. „Kozioł śpiewający” w reżyserii Kazimierza Muchy. Muzyka koźlarska do dzisiaj towarzyszy zbąszynianom podczas różnych uroczystości, zabaw i biesiad. Koźlarze są też zapraszani na wesela i inne rodzinne uroczystości.

Jak głosno ujadają nowe "Psy"?

Wideo

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3